معراج النبی براساس تاریخ الخمیس و برخی منابع مهم تاریخی

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده

موسسه امام رضا علیه السلام

10.22081/iqiri.2025.73203.1211

چکیده

واقعه‌ی معراج پیامبر اعظم صلوات الله علیه وآله از جمله رویدادهای شگرف و اسرارآمیز سیره نبوی است که بازتاب گسترده‌ای در منابع تاریخی و حدیثی اسلامی داشته است. این مقاله با روش توصیفی-تحلیلی و با رویکرد مقایسه‌ای، به بررسی روایت حسین دیاربکری متوفای ۹۶۶ هجری قمری از این واقعه در کتاب تاریخ الخمیس فی أحوال أنفس نفیس در مقایسه با گزارش‌های سایر منابع مهم تاریخی مانند السیرة النبویة ابن هشام، الطبقات الکبری ابن سعد، تاریخ الأمم و الملوک طبری، الکامل فی التاریخ ابن اثیر و البدایة و النهایة ابن کثیر می‌پردازد. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که روایت دیاربکری، به دلیل تلفیق تاریخ با گرایش‌های صوفیانه و علاقه به اهل بیت:، بسیار مفصل، داستانی، نمادین و آکنده از جزئیات عرفانی و معجزات است و در نقطه مقابل، منابع کهن‌تر مانند ابن هشام و طبری، روایاتی مختصرتر و محتاط‌تر، و منابع تحلیلی‌تر مانند ابن کثیر، رویکردی نقادانه و عقل‌گرایانه را در پیش گرفته‌اند. این پژوهش در نهایت ویژگی‌های ممیزه روایت دیاربکری را برمی‌شمارد و جایگاه آن را به عنوان روایتی تاثیرگذار در شکل‌گیری درک عمومی و عرفانی مسلمانان از واقعه معراج تبیین می‌نماید.

کلیدواژه‌ها

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار